Column Tessy, Kerst in Zweden
Er zijn een hoop mensen, die verzamelaars zijn. Vroeger als kind spaarden wij postzegels en sigarenbandjes. Je hebt mensen die sparen kikkers, olifantjes,koeien. Mijn buurvrouw Irene spaart Tomtes (kerstkabouters). Ze heeft er 465. Ze liggen het hele jaar in grote kisten in een speciale kerstkamer in haar kelder, maar 1x per jaar, in de adventstijd, worden ze in volle glorie tentoongesteld.Twee jaar geleden toen ik nog in Holland woonde, heb ik haar twee Hollandse kerstkabouters gegeven. Ze had tranen in haar ogen van ontroering, zo blij was ze ermee. Ze heeft tomtar in alle soorten en maten. Nieuwere, maar ook hele oude. Zelfs uit mijn geboortejaar 1947.
Als ik dit schrijf is het a.s. zondag de eerste zondag van de advent en het zal dus niet meer zo lang duren dat alle tomtar uit de kisten komen. Het is een heel karwei en het geeft ook de nodige stress om alle tomtar een goed plekje te geven.Alle kleiner formaat tomtar staan eerst gezellig samen op de grote tafel. Je wordt helemaal draaierig als je er naar kijkt. De grote exemplaren krijgen gelijk een plek. In groepjes staan ze in de hoeken van de kamer, de gang, de keuken.etc. Tomtar!!Tomtar!!! Overal. Er worden tomtarhuizen gebouwd en grote bladen met mos en natuurlijk .....tomtar worden geplaatst op en onder de kasten. De kleinkinderen liggen op hun buik er naar te kijken en ze raken niet uitgekeken. Overal kijken de tomtar je aan..........op de bank, naast de bank, voor de bank . Het kan zo gek niet wezen of er staat wel ergens een tomte.
De adventstijd is dus een drukke tijd voor Irene, maar ook voor ons allemaal. Er moet altijd veel gebeuren, buiten het koken van kersthammen, prinsworstjes en bakken van lussekatten, pepperkaka, het inmaken van haring en groenten, moet alles in en rond het huis toch wel in kerstelijke orde zijn. De kerstgordijnen worden gewassen, gestreken en opgehangen in de woonkamer, keuken en de slaapkamers, overal waar ramen zijn. De julstaken (kersttrappetjes) voor alle ramen. De buitenverlichting aangebracht rond het huis en in de kerstboom voor de vogels, waar appels, vetbollen en pindaslingers in worden gehangen. De graankolven worden opgehangen voor de rådjur (ree-en ) en elanden. De kerstdekbedden gewassen, gestreken en op de bedden uitgespreid. Alles met een gezellig kerstmuziekje om in de julstämning (kerstmood ) te komen.Al dagen van te voren is het , het gesprek van de dag: hoe ver ben jij? Heb je alles al in orde? En iedereen verheugt zich op de 1e adventszondag en het feit dat alle verlichting dan aan mag. Het is echt "mogen", want geen dag eerder!!!!Traditie is traditie en de kersttijd is vol tradities- De Zweden zijn erg goed met tradities en ook zuinig erop. Gelukkig ben ik zo goed als klaar in en rond mijn huis en kan de advent beginnen. Hopelijk krijgen we gauw een flink pak sneeuw, wat dat hoort er toch wel bij hier in Zweden.
God Jul allemaal!
